Kies uw taal:  Español  |  English  |  Deutsch  |  Nederlands  |  Français

Ontstaansgeschiedenis

Hoe de Galgo ooit in Spanje is gekomen of ontstaan ligt zó ver in een grijs verleden van de geschiedenis, dat het zich wel nimmer met zekerheid zal laten vaststellen. Wij weten evenwel, dat in de prehistorische tijden verscheidene malen hoofdzakelijk van de jacht levende volkeren uit Afrika afkomstig, zich over Spanje hebben verbreid.

Eén van de oudste archeologische vondsten die wij uit die tijd kennen zijn de beroemde muurschilderingen van jachttaferelen, gevonden in de grotten van Altamira. Men dateert dit kunstwerk zo omstreeks 10.000 jaren v.C. en andere vondsten ter plaatse vertonen frappante gelijkenis met soortgelijke vondsten die reeds eerder werden gedaan in de streek van Gafsa in Tunesië. Aan de hand van wat wij uit andere bronnen weten, mogen wij aannemen, dat deze prehistorische jagers vermoedelijk reeds gebruik hebben gemaakt van snelle honden om hen in de jacht op rappe dieren als herten en wilde geiten, etc. terzijde te staan.

Spanje werd bovendien reeds vroeg een soort tussenstation voor de oude handeldrijvende zeevaarders enerzijds met het reeds ver ontwikkelde Middellandse Zeegebied, anderzijds met de Britse eilanden, die immers volgens de meest recente opvattingen reeds véél eerder doelwit van die zeevaarders schijnen te zijn geweest dan men tot dusver heeft aangenomen. Nu weten wij de geschiedenis van andere windhondenrassen, dat zowel de Carthagers - die al vroeg een overheersende positie in Spanje innamen - als de bewoners van de Britse eilanden hun eigen windhondenrassen hadden die zij ongetwijfeld als "handelswaar" dan wel als vorstelijke geschenken hebben meegevoerd. In die dagen immers is de jacht nog een van de voornaamste voedselbronnen en een goede snelle jachthond vertegenwoordigt daarom een grote waarde.

Wij weten, dat vervolgens de Romeinen niet hebben gerust alvorens zij Carthago hadden vernietigd en de Carthagers uit hun koloniën, óók de Spaanse, hadden verdreven. Daar in Spanje schijnen die Romeinen honden te hebben aangetroffen die zij de naam "Canis Galicus" gaven (Een belangrijk deel van Spanje draagt de naam Galicië). De uitspraak van het woord "Galicus" kan in de Spaanse taal heel gemakkelijk zijn geworden tot "Galico", hetgeen later in de spreektaal weer werd samengetrokken tot "Galgo", een proces dat wij taalkundig met honderden woorden overal ter wereld in elke taal zien verlopen.

Al met al is met dit alles niet bewezen, dat de Galgo ook werkelijk in Spanje een inheems ras is geweest. Wel weten wij nu, dat het ras al reeds vele duizenden jaren Spanje bekend was. Niet alleen bekend, mogen wij wel zeggen, maar ook beroemd. In dit nog zo dunbevolkte land vierde de jacht hoogtij. Spanje was nog zwaar bebost (al zou men dat nu niet zeggen) en het wild groot en overvloedig.

De Moren, die het land van ca 700 tot ca 1250 hebben overheerst, waren eveneens grote jagers met een voorliefde voor de voor hen traditionele valkenjacht. Onder hun bestuur kende het land een grote mate van welvaart. Grote bevloeiingswerken werden aangelegd en schitterende bouwwerken als het Alhambra te Granada en het Alcazar te Sevilla getuigen nog steeds van hun grote kunstzinnigheid. Juist daarom zullen zij ongetwijfeld een open oog hebben gehad voor de onbetwistbare schoonheid en de gratie van de Galgo, gepaard aan diens voortreffelijke jachteigenschappen. Bovendien: wij weten dat in die tijden óók de Saluki en de Sloughi door de Arabieren waaraan de Moren zo nauw verwant zijn, op hoog peil werden gehouden.

Na de eeuwen van armoede en verwarring volgende uit ineenstorting van het Rijk de Kaliefen en de opkomst der vele, vaak ook elkaar bestrijdende, Christenstaatjes, horen wij eigenlijk pas weer onder Karel V, Keizer van het Heilige Roomse Rijk - zoals Spanje dan wordt genoemd - van onze Galgo. Als op 24 februari 1525 de Franse legers onder Koning Frans I bij Pavia worden verslagen, wordt deze Vorst der traditie getrouw meegevoerd naar Madrid en daar gevangen gezet. Om hem in zijn gevangenschap te troosten krijgt hij van zijn Keizerlijke cipier een… GALGO om hem in zijn eenzaamheid gezelschap te houden. Hieruit blijkt, dat de Galgo in die dagen wordt beschouwd als een metgezel, vorstelijke personen waardig.

Het gevolg hiervan is uiteraard, dat de adel in Spanje en vooral ook de Vorsten zelve als Isabella, Karel V, Alphonso, Maximiliaan en Karel II zich met deze fraaie dieren omringen. Talrijke uitingen van kunst uit die dagen zoals schilderijen, tapijten, beeldhouwwerken, de literatuur, ja zelfs de folkloristische dansen getuigen ons nog heden daarvan. De Galgo wordt zo in Spanje tot symbool van sierlijkheid en trouw, van aanhankelijkheid en zorgvolle liefde. Als zodanig wordt naar hem een vorstelijke onderscheiding genoemd: "De Koninklijke Orde van de Witte Galgo." Typisch voor de kynoloog is hier ongetwijfeld, dat kennelijk de witte kleur op een verheven voetstuk wordt geplaatst, vermoedelijk vanwege het uiterst schaarse voorkomen van een werkelijk wit exemplaar. Daartegenover echter wil men bij de Sloughi zelfs het minste geringste spoortje wit niet accepteren.

Onder Karel V vooral verbreidt zich de Spaanse invloed over een zeer groot deel van Europa. Ook Vlaanderen en de Hollanden vallen onder de Spaanse overheersing. Vooral de Hollanders hebben er 80 jaren oorlog voor over om de Spanjaarden hier weer weg te krijgen. De Spaanse troepen echter die als bezettingslegers steeds weer vernieuwd moesten worden, voerden in hun "legertros" allerhande zaken mee, waaronder met zekerheid velerlei soorten honden. Men leidt daaruit wel af, dat zij bijvoorbeeld ook hun kleine jachthondjes of Spanielis (geworden tot Spaniëls) hebben meegebracht, waaruit dan weer in Holland nog heden ten dage de Staby-houn en de Wetterhoun zouden afstammen.

Zou het daarom zo vreemd zijn, dat zij óók de Galgo hebben meegebracht? Beslist niet, zeggen sommigen. Kijk maar in het Rijksmuseum te Amsterdam naar het prachtige doek De Jager van Adriaen Cornelisz. Beeldenmaeker (1618?-1709). De daarop afgebeelde Windhonden (want dát zijn het ongetwijfeld) zijn duidelijk Galgos. Laat men echter een Engelsman hetzelfde doek zien, dan zegt hij direct: "Dat zijn Greyhounds."

De Galgo in het heden

Met deze confrontatie Galgo-Greyhound zitten wij meteen midden in het grote probleem van de hedendaagse Galgo. De opkomst van de windhondenrennen heeft ook in Spanje en zelfs Noord-Afrika wijd om zich heen gegrepen en er werden talrijke "cynodrooms" gebouwd. Daarbij is men zich in Spanje uiteraard gaan toeleggen op het fokken van snelle honden, waartoe me de Galgo in steeds toenemende mate heeft gekruist met de Greyhound. Hoewel toegegeven moet worden, dat het beoogde doel ook werkelijk werd bereikt en men voortreffelijke renhonden verkreeg, ging toch tegelijkertijd het wezenlijke eigen van de Galgo verloren.

Het kruisen van Galgo en Greyhound werd in Spanje aan het eind van de vorige eeuw zelfs dermate normaal dat er van de oorspronkelijke Galgo nog maar een herinnering overbleef in de geest van enkele oude liefhebbers van het ras. Zoals altijd echter, herhaalde zich de geschiedenis ook hier. Internationaal zien wij de herleving van de bewustwording van oude waarden. Bij de uitstervende Ierse Wolf zien wij een Captain Graham verschijnen die er een vermogen voor over heeft om dat prachtige ras te herscheppen. Als de Galgo op het punt staat voorgoed van het toneel te verdwijnen is er ook in Spanje iemand die het ras zoveel liefde toedraagt, dat hij "zot" genoeg is om alles in het werk te stellen om het ras te doen herleven.

Precies als Captain Graham gaat ook hij in afgelegen streken op zoek naar exemplaren die nog zoveel mogelijk de oude karaktertrekken en raspunten vertonen van de oorspronkelijke Galgo. Dankzij een scherpe selectie, een massa liefde en een onuitputtelijk geduld weet men het oude type weer terug te krijgen van een ras, dat bijna in de vergetelheid was ten onder gegaan. Dit betekent echter tevens, dat wij nog heden ten dage de uiterste voorzichtigheid in acht moeten nemen bij de fok van dit ras, omdat men anders maar al te zeer het gevaar loopt weer terug te vallen op het Greyhound type, omdat men immers dat ras zoveel beter kent, terwijl in tegenstelling daartoe de echte Galgo voor velen een gesloten boek is.

Evenals vele andere Windhondenrassen heeft ook de Galgo een aristocratisch voorkomen, zijn het dat hij niet hooghartig is doch eerder dociel. Zijn hele bouw drukt kracht en snelheid uit gepaard aan uithoudingsvermogen, souplesse en wendbaarheid. Vóór alles is hij de hond van de mens die houdt van een leven in de natuur. Als geboren jachthond is hij niet alleen schilderachtig maar bovendien ook moedig en uiterst rustig van aard. In huis hebben wij "geen kind" aan hem, mits hij in overvloed gelegenheid heeft zijn geweldige energie uit te leven door lange rennen in de ruime vlakten die hij daarvoor nodig heeft. Zelfs in rust blijft hij oplettend en reageert hij op elke gebeurtenis die zich in zijn omgeving voordoet. Voor de kinderen in "zijn" huishouden is hij een zachte en kameraadschappelijke speelmakker (let wel: een dier mag nimmer worden gezien als "speelgoed" voor kinderen!).

Als zijn enige echte meester zal hij evenwel uitsluitend degene erkennen die hem weet te begrijpen en waarderen en waarvan hij voelt, dat deze van hem houdt. Als zodanig is hij beslist géén kennelhond. Hij voelt zich slechts gelukkig in het gezelschap van zijn baas, zowel in huis als op de jacht of op de renbaan. Als zodanig is hij voor zijn baas dan een onvergetelijke kameraad die in actie zijnde een onvergetelijk beeld laat zien van kracht en gratie.

Gelukkig bestaat er in Spanje de "Fédération Españole Galgaire" en in Frankrijk werd opgericht de "Galgo Club de France" met reeds meer dan 100 honden en een zeer streng fokprogramma. Dankzij het streven van de F.E.G., ondersteund door de Franse vrienden en met name dankzij het werk van haar secretaris, Don Manuel Mingo Gallardo, is er een standaard voor de Galgo tot stand gekomen en kan het gezegde dat "de Galgo een slechte Greyhound is" worden verwezen naar de plaats waar het thuishoort: de prullenmand.

© 1977 Sally en Udo Udema-Kamerman . Uit "Onze Windhonden"

Available Dogs Featured Dogs Scooby Farm